تازه های مخابرات

تازه ترین دانستنی های دنیای مخابرات را در اینجا جستجو کنید

تعیین هویت با فرکانس رادیویی

شاید بتوان گفت فناوری RFID (تعیین هویت با فرکانس رادیویی)از اولین کاربردهای امواج رادیویی بوده است.

در حالت کلی RFID تعیین هویت با فرکانس رادیویی به این معنی است که یک شی یا شخصی را با استفاده از ارسال فرکانس رادیویی تعیین هویت کنیم. این تکنولوژی می تواند برای تعیین هویت، پیگیری، مرتب کردن، پیدا کردن بخش های متنوع و وسیعی از اشیا بکار رود.و در شکل های متعدید مانند کارت هوشمند، تگ ها، برچسب ها ساعتها، و حتی وسایل کمکی در تلفن همراه به چشم می خورد. فرکانس ارتباطی مورد استفاده بستگی به وسعت کاربرد دارد.

کاربردهای RFID:
امروزه کاربردهای RFID در جای جای زندگی دیده می شود. هم در زندگی روزمره مردم و هم در صنعت. کاربردهای بسیاری را می توان برای آن برشمرد که البته روز به روز در حال پیشرفت و گسترش است. به طور ساده می توان گفت RFID در هر جایی که مفهومی به عنوان شناسایی مطرح باشد اعم از شناسایی انسانها، حیوانات و کالاها می تواند به کار رود. بطور مثال کالاهایی که در یک انبار قرار دارند. با نصب تگ های RFID روی آنها، مشخصات کالا را اعم از نوع، کارخانه تولید، تاریخ تولید، تاریخ انقضا(برای کالاهای تاریخ مصرف دار)، وزن و ... قرار داد و نیز ورود و خروج کالا را کنترل کرد. در ادامه چند مورد از کاربردهای RFID که بسیار متداول شده و اکنون در سطح جهان بطور معمول بهره برداری می شود خواهد آمد: 1- گذرنامه 2- پرداخت هزینه حمل و نقل 3- ردیابی کالاها 4- خودرو 5- نصب روی انسان 6- کتابخانه و ...



گذرنامه:
اولین گذرنامه RFID (e-passport) در سال 1998 در مالزی بکار رفت که اطلاعات مسافرت ها(زمان، تاریخ، مکان) در هنگام ورود و خروج به کشور را مشخص می کرد. در گذرنامه های جدید عکس و اطلاعات شخصی نیز ذخیره می شوند.

کاربرد این نوع گذرنامه ها روز به روز بیشتر می شود. بوطری که در آمریکا در سال 2005 حدود 10 میلیون گذرنامه صادر شد و این عدد تا سال 2006 به 13 میلیون افزایش یافت. کشورهای اروپایی اکنون این مورد را سرلوحه اساسی ترین کارهای خود قرار داده اند و خود را موظف کرده اند که برای همه چنین گذرنامه هایی صادر کنند. عدم جعل این نوع گذرنامه ها و نیز اطلاعات جامع و کاملی که می توان از سفرهای فرد در آن ذخیره کرد از مزایای بسیار خوب آن است. دیگر اینکه محدودیت تعداد صفحات گذرنامه های سنتی را ندارد و نیز تمامی اعمال مربوط به آن می تواند توسط رایانه انجام شود اعم از تمدید گذرنامه و یا صدور ویزا و ... .


پرداخت هزینه حمل و نقل:
پرداخت هزینه حمل و نقل که کاربرد آن را در مترو ایران نیز می توان مشاده کرد در سال 1995 در فرانسه در تمامی شهرها و بعدتر در تمامی اروپا رواج پیدا کرد. می توان به عنوان نمونه به کارتهای T-money در سئول و شهرهای اطراف برای ترانزیت عمومی اشاره کرد.

در سال 2001 در ژاپن برای حمل و نقل ریلی از Felica استفاده شد که شرکت سونی تهیه کرده بود. از این فناوری امروزه در تمامی متروهای دنیا استفاده می شود. سهولت در پرداخت هزینه حمل و نقل، راحتی شارژ کارت ها، عدم احتیاج به تشکیل صف های طویل برای خرید بلیت و نیز احتیاج کم به حمل و نقل پول از مزایای این نوع کارت هاست.


ردیابی کالا:
اولین بار آژانس Canadian Cattle Identification بجای بارکدها از RFID ها استفاده کرد. درآمریکا، دامداران برای ردیابی رمه ها و گله ها از RFID استفاده کردند. بدین ترتیب گله ها و رمه ها از هم قابل تفکیک بود و صاحب هر یک مشخص بودند و نیز اطلاعات حیوانات روی آنها موجود بود. از RFID های UHF در تجارت کالاها در حمل و نقل با کشتی و قطار استفاده می شود و بدین صورت محل دقیق بار برای صاحب آن در هر لحظه مشخص می گردد. صاحبان کالا می توانند کالاهای خود را ردیابی کنند.

در فروشگاه ها برای اجناسی از قبیل کتاب، لباس و ... از RFID استفاده می شود که مشخصات کالا را در بردارد و نیز از دزدیده شدن و خروج غیر متعارف آنها از مغازه جلوگیری می شود. رد یابی چمدان و بار مسافران هوایی یکی دیگر از کاربردها است که مخصوصا با تعتد سفرهای هوایی و حجم زیاد چمدانها و بارها و احتمال بالای گم شدن آنها در پروازهای مختلف بسیار سودمند است.

خودرو:
از سال 1990 برای باز شدن درها و روشن شدن ماشین بکار رفت. از مزایای کاربرد RFID در این مورد جلوگیری از سرقت ماشین است. برای استفاده از ماشین های کرایه ای و پرداخت هزینه آنها نیز از RFID استفاده می شود و این امکان را می دهد که به ماشین های کرایه ای راحت تر دسترسی داشته باشند و نیز پرداخت هزینه آنها بصورت رایانه ای و خودکار صورت گیرد.

شرکت ماشین سازی تویوتا از 2004 برای راه اندازی ماشین ها از Smart Key/Smart Start استفاده کرد ککه از فناوری RFID بهره می برند. بعدتر هوندا و فورد نیز از او تبعیت کردند.

نصب روی انسان:
اولین بار بصورت آزمایشی در حیوانات به کار رفت. سپس در سال 1998 یک پروفسور بریتانیایی بر روی انسان آزمایش کرد که موفقیت آمیز بود.
در نایت کلاب های بارسلونا و روتردام برای مشتریان VIP بر روی آنها نصب شد تا افراد خاصی که دارای این تگ ها هستن فقط اجازه ورود به آن را داشته باشند و بتوانند سفارش نوشیدنی بدهند. در 2004، Mexican Attorney General's office بر روی 18 نفر از اعضای خود برای کنترل دسترسی به اتاق اطلاعات محرمانه نصب شد. روی این 18 نفر تگ هایی نصب شد که به آنها اجازه می داد تا وارد اتاق محرمانه شده و از اطلاعات آن استفاده کنند.

کتابخانه: بر روی کتاب ها، میکرو فیلم ها، فیلم ها، CDها، DVDها و ... در کتابخانه ها به کار می رود که از خروج غیر قانونی آنها از کتابخانه جلوگیری شود. و نیز اطلاعات امانت گیرنده و تاریخ امانت و اطلاعات مربوطه روی آن قرار می گیرد.


RFID چگونه کار می کند؟
سیستم های RFID:
در یک سیستم معمول TAG ها به اشیا متصل شده اند. هر تگ دارای میزان مشخصی از حافظه داخلی است (EPROM) که اطلاعاتی راجع به اشیاء ذخیره کند. همچنین شماره سریال منحصر به فرد آن و یا در بعضی موارد جزییات بیشتری شامل تاریخ ساخت و ترکیبات جنس تولید شده نیز در حافظه ذخیره می شود. وقتی که این تگ ها از میان یک میدان تشکیل شده بوسیله خواننده عبور داده می شوند. اطلاعات خود را به خواننده ارسال می کنند. که بدین ترتیب شی تعیین هویت می شود تا اخیراً تمرکز روی تکنولوژی RFID عمدتاً روی tag ها و خواننده هایی بود که در سیستم هایی که با حجم اطلاعات پایین درگیر بودند کار می کردند. اکنون با توجه به تغییرات RFID در زنجیره تامین انتظار آن می رود که حجم وسیعی از اطلاعات ایجاد شود که باید فیلتر شده و راهی پس زمینه IT شوند. برای حل این موضوع کمپانی ها بسته های نرم افزاری ویژه ای را به نام Savant که به عنوان بافر بین سیستم RFID و پس زمینه فناوری اطلاعات عمل می کنند، توسعه داده اند. Savant ها در صنعت فناوری اطلاعات سخت افزار به شمار می روند.



RFID در ایران:
در این قسمت به بررسی وضعیت موجود در داخل و راهکارهای پیشنهادی در این زمینه می پردازیم. 1- طرح آزمایشی مدیریت ناوگان ریلی راه آهن 2- طرح پیشنهادی ردیابی داروهای با ارزش و کمیاب 3- طرح پیشنهادی توسعه فناوری اطلاعات در هویت ملی ( تفاهم )

طرح آزمایشی مدیریت ناوگان ریلی راه آهن:
مطالعات این طرح با مشارکت گروههای تخصصی از جهاد دانشگاهی صنعتی شریف شرکت مهندسین مشاور مترا دفتر آمار و خدمات راه آهن و با حمایت وزارت راه و ترابری در سالهای 81 – 84 صورت گرفته است. • مزایای اجرای طرح در یک نگاه اجمالی به شرح ذیل است :
o حذف روش دستی ثبت اطلاعات و در نتیجه کاهش خطا
o ارسال سریع و به هنگام اطلاعات مرتبط با ورود و خروج قطار در هر ایستگاه
o آگاهی از وضعیت قطارها در هر ایستگاه و ایستگاههای بعدی به لحاظ آرایش واگن ها.
o اطلاع از آخرین وضعیت واگن ها o در اختیار قرار دادن اطلاعات لحظه به لحظه از مکان با به مشتری
o دسترسی به اطلاعات به هنگام برای تعمیر و نگهداری لوکوموتیوها واگن ها و خطوط.
o کسب اطلاع و پیگیری سریع توقف های نا خواسته ناوگان در ایستگاهها.

این طرح به صورت آزمایشی در حد فاصل مجتمع فولاد مبارکه و معادن گل گهر در 8 ایستگاه اجرا شد. که بدین منظور 1200 واگن برچسب گذاری شدند. در شکل ذیل نقشه کلی طرح قابل مشاهده است.


طرح پیشنهادی ردیابی داروهای با ارزش و کمیاب:
هدف از این طرح جلوگیری از قاچاق و خرید و فروش غیر قانونی داروهای خاص در سطح کشور می باشد.

چگونگی اجرای آن بدین صورت است که با نصب برچسب بر روی دارو به صورت پلمپ متناسب با نوع آن و نصب آنتن و قرائت گر در نقاط مشخص آمار کل در این نقاط بررسی می شود و در صورت عدم ثطبیق با با تعداد اولیه مشخص می شود که به آنها دسترسی غیر مجاز شده است. ایجاد یک پایگاه مرکزی برای ردیابی و بررسی موارد غیر مجاز از دیگر مفاد این طرح است.

طرح پیشنهادی تفاهم:
هدف از این طرح ایجاد یک بسته داده ای متمرکز از اطلاعات شخصی هر فرد در جنبه های مختلف در غالب یک کارت شناسایی ملی هوشمند و استفاده تعریف شده سازمانها و ارگانهای مختلف ازاطلاعات مرتبط با آنها در مراجعات اشخاص حقیقی به آنها است. که با استفاده از آن سرعت و دقت انجام فرآیندهای اداری بسیار افزایش می یابد.

کاربردها :
- جایگزین شناسنامه در موارد خاص مثل انتخابات یا امور محضری و دفتری. - جایگزین گواهی نامه رانندگی و امکان جریمه فرد به جای ماشین. - استفاده به عنوان کارت اعتباری که به صورت واحد در نقاط خرید قابل استفاده باشد. - ثبت اطلاعات اقتصادی افراد حقیقی شامل دارایی و املاک و ... - امکان ثبت ورود و خروج افراد در مکانهای خاص. - کنترل تعداد افراد در اماکن خاص بر حسب ظرفیت. - انجام فرآیندهای دولتی مربوط به شخص حقیقی در سازمانهای مختلف با تعریف دسترسی مجاز.

به نظر می رسد این طرح یگ گام عملیاتی در جهت تحقق دولت الکترونیک با توجه به زیر ساختهای موجود در کشور باشد و برای اجرایی شدن و فرآگیر شدن آن تعریف یک نهاد یا سازمان دولتی به عنوان متصدی اصلی کار ضرورت دارد و همچنین بحث های مربوط به فرهنگ استفاده از فن آوری نیز باید در آن لحاظ شود. البته چالش بزرگ این طرح موضوع امنیت است که با توجه به تجمیع اطلاعات شخصی افراد از اهمیت بالایی برخوردار است.

  
نویسنده : امیر حسین بیک ; ساعت ٤:٠۳ ‎ب.ظ روز چهارشنبه ۱٢ اسفند ۱۳۸۸